Financiële toekomstplanning: wie nu zorgt, wie dan leeft

bankzaken nu en later Uit onderzoek van GfK blijkt dat consumenten goed op de hoogte zijn van hun actuele financiële zaken, zoals het huidige banksaldo. Tegenwoordig is dit op elk gewenst moment inzichtelijk via mobiele app’s of via telebankieren. Wanneer de focus wordt verlegd naar de toekomst, haakt een schrikbarend aantal mensen af wat betreft overzicht en langetermijnplanning. Hierbij valt vooral te denken aan pensioenzaken, arbeidsongeschiktheid of overlijdensregelingen. Dit zijn zaken die nu niet aan de orde zijn en waar misschien de komende decennia ook geen sprake van zal zijn. Toch kunnen mensen hier beter nu al aandacht aan besteden, bijsturen op een later moment kan lastiger en bovendien duurder zijn.

Nederlander vertoont sterk uitstelgedrag

Naarmate de leeftijd hoger ligt, neemt de interesse in het plannen van financiële zaken evenredig toe. Logisch en heel menselijk, want dan komt die financiële toekomst opeens met rasse schreden dichterbij. Jongeren geven daarentegen aan dat ze nog liever de tandarts bezoeken of zich toeleggen op huishoudelijke activiteiten dan zich te verdiepen in financiële zaken op lange termijn. Slechts 43 procent van de ondervraagden is op de hoogte van de financiële gevolgen van overlijden of arbeidsongeschiktheid. En hoewel iedereen zal hopen dat dat de ver-van-zijn-bed-show is, weet ook iedereen dat morgen er opeens heel anders kan uitzien.

Interesse in pensioenstatus is laag

Uit het onderzoek blijkt dat slechts 36 procent van de ondervraagden weet op welk bedrag of lijfrentekapitaal ze recht heeft bij het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd. Daartegenover staat dat 83 procent van deze groep aangeeft financiële zaken wel degelijk belangrijk te vinden. Dit betekent dat zij financiële zaken zoals de belasting, bankzaken en verzekeringen een stuk belangrijker vinden dan het pensioen. Dit blijkt uit het feit dat maar liefst 93 procent een brief van de belastingdienst meestal tot altijd opent binnen een week. Een brief over het pensioen wordt maar door 69 procent geopend binnen een week, onder jongeren is dit nog minder dan de helft.

Ik vind brieven over het pensioen altijd heel saai. Ik lees ze niet, maar stop ze in een map.

belasting vs pensioen In het onderzoek van GfK is onder 1000 Nederlanders gepeild of er een groot verschil bestaat tussen de interesse in en kennis over financiële zaken op de korte termijn enerzijds en die op de lange termijn anderzijds. Daar waar 90 procent het actuele saldo van de spaar- of betaalrekening zonder aarzeling kan oplepelen, geeft ruim één op de vijf Nederlanders van 18 tot 50 jaar aan nooit naar het pensioen te kijken. Enkel 4 procent van de 18 tot 34 jarige heeft echt al goed over de financiële situatie op de pensioenleeftijd nagedacht.  Als voornaamste redenen voor deze schijnbare desinteresse droegen de ondervraagden aan het financieel plannen op de lange termijn voornamelijk moeilijk, saai en tijdrovend te vinden. Toch heeft maar 6 procent onafhankelijk advies over haar pensioen ingewonnen.

pensioen nagedacht

Rustiger vaarwater brengt de horizon in zicht

Uiteraard heeft de onrust op de arbeidsmarkt, de woningmarkt en de financiële markt in het algemeen zeker geleid tot enige terughoudendheid bij de consument wanneer het gaat om het plannen op de lange termijn. Nu, bij het aantrekken van de markt, is het toch zaak om weer de financiële touwtjes in handen te nemen en zelf de toekomst daar waar mogelijk op financieel gebied te regelen. Denk aan het oversluiten van een hypotheek of een verzekering. Bovendien is het vroegtijdig aanvullen van het pensioen vele malen goedkoper dan een eventueel gat op het laatste moment proberen te dichten. Het is belangrijk dat jongeren de ontwikkelingen rond het nieuwe pensioenstelsel gaan volgen zodat ze weten wat hen te wachten staat. Tot slot toont het onderzoek aan dat bijna iedereen, dat wil zeggen 95 procent, maandelijks ten minste een uur vrijmaakt om zijn financiële administratie op orde te krijgen, maar dat tegelijkertijd bijna de helft van de consumenten geen enkele tijd vrijmaakt voor de financiële planning op de lange termijn. Wie weet dat door een gunstiger economisch klimaat en meer stabiliteit op de markten, deze tendens in de komende jaren langzaam doorbroken of zelfs omgekeerd kan worden.